Żywienie dzieci w wieku przedszkolnym

Żywienie jest ważnym czynnikiem w rozwoju, zachowaniu zdrowia oraz sprawności fizycznej
i umysłowej w każdym okresie życia człowieka. Dzieciństwo jest okresem intensywnego rozwoju fizycznego i umysłowego, dlatego prawidłowe żywienie jest wtedy szczególnie ważne.

W żywieniu, a zwłaszcza w żywieniu dzieci, należy pamiętać, że w organizmie zachodzą procesy przemiany materii i energii, dla których przebiegu konieczne jest dostarczanie pożywienia.

Składniki pokarmowe pochodzące z pożywienia stanowią:

Ø          źródło energii do pracy narządów wewnętrznych oraz mięśni -  węglowodany i tłuszcze,

Ø          materiał budulcowy dla tkanek – białko oraz  składniki mineralne: wapń i żelazo,

Ø          regulatory warunkujące prawidłowe funkcjonowanie ustroju człowieka - składniki mineralne, witaminy oraz woda.

Nieprawidłowe żywienie

Niedobór niezbędnych składników odżywczych między 3. i 6. rokiem życia może prowadzić do gorszego rozwoju układu kostnego, niedokrwistości lub innych wad w rozwoju fizycznym i psychicznym. Organizm dziecka stale rosnąc wykazuje szczególnie duże zapotrzebowanie na składniki pokarmowe
i wykazuje dużą wrażliwość na ich niedobór.

Wśród nieprawidłowości żywienia możemy wyróżnić:

Ø          żywienie niewystarczające pod względem ilościowym do pokrycia zapotrzebowania organizmu,

Ø          żywienie zbyt obfite tj. przekraczające zapotrzebowanie ustroju ludzkiego,

Ø          żywienie nieprawidłowe pod względem jakościowym, tj. zaspokajające potrzeby energetyczne,
ale mogące powodować stan niedoboru pewnych składników ( witamin, składników mineralnych).

Skutkiem nieprawidłowego żywienia jest niedożywienie lub nadwaga i otyłość.

Niedożywienie objawia się głównie zmniejszonym wzrostem i wagą, nieprawidłowościami w budowie ciała, mniejszą odpornością na zakażenia, łatwiejszą zapadalnością na różne choroby infekcyjne, zmniejszoną wydajnością wysiłku fizycznego i umysłowego.

Nadwaga i otyłość objawia się nadmiarem tkanki tłuszczowej, co prowadzi do nadwagi, a następnie do otyłości, a to z kolei sprzyja powstawaniu cukrzycy, nadciśnienia, miażdżycy, co z kolei prowadzi do skrócenia życia.

Sposób żywienia jest jednym z decydujących czynników wpływających na stan zdrowia dziecka, jego zdolność do uczenia się, aktywność ruchową, zachowanie emocjonalne i samopoczucie.

Dzieci i młodzież są grupą najbardziej podatną na skutki nieprawidłowego żywienia. Powody tych nieprawidłowości to między innymi:

Ø          niewiedza rodziców,

Ø          złe przyzwyczajenia (które najtrudniej zwalczyć),

Ø          uleganie reklamom niektórych produktów spożywczych (np. typu „Fast-food”, słodyczy),

Ø          brak czasu na przygotowanie posiłków w domu,

Ø          kłopoty finansowe rodziny.

Prawidłowe żywienie dzieci

Ustalaniem standardów określających odpowiednią ilość poszczególnych składników pokarmowych w żywieniu zajmuje się Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie.

Właściwe żywienie polega na całkowitym pokryciu zapotrzebowania organizmu dziecka na energię oraz wszystkie składniki pokarmowe potrzebne do rozwoju i zachowania zdrowia. Ma ono:

Ø          zapewnić dobrą sprawność umysłową i równowagę emocjonalną,

Ø          gwarantować dobrą kondycję,

Ø          zmniejszać ryzyko chorób,

Ø          stymulować maksymalną długość życia.

Aby spełnić warunek prawidłowego zaopatrzenia organizmu w niezbędne składniki odżywcze, trzeba znać ich źródła i stosować odpowiedni ilościowy i jakościowy dobór produktów spożywczych zawierających te składniki.

Ze względu na zawartość składników pokarmowych produkty spożywcze podzielono na 12 grup:

1. produkty zbożowe,

2. mleko i produkty mleczne,

3. jajka,

4. mięso, wędliny, ryby, drób,

5. masło,

6. inne tłuszcze,

7. ziemniaki,

8. warzywa i owoce zawierające dużą ilość witaminy C,

9. warzywa i owoce zawierające duże ilości karotenu,

10. inne warzywa i owoce,

11. suche nasiona roślin strączkowych,

12. cukier i słodycze.

 

Przy układaniu jadłospisu bardzo ważne jest pojęcie normy żywienia, które należy rozumieć jako normy zaopatrzenia dzieci na energię i składniki pokarmowe.

Te normy zapotrzebowania mogą być spełnione tylko poprzez obecność w diecie różnorodnych produktów spożywczych z wszystkich wymienionych wcześniej 12 grup artykułów. Zestawione odpowiednie ilości tych produktów, zjadane w ciągu jednego dnia przez jedną osobę określa się racją pokarmową.

Zgodnie z zaleceniami racjonalnego żywienia, produkty z dziennej racji pokarmowej są prawidłowo wykorzystane, gdy zostaną właściwie rozłożone na odpowiednią liczbę posiłków.

Dzieci w wieku 3–6 lat powinny otrzymywać 4–5 posiłków dziennie, a przerwy między posiłkami nie powinny przekraczać 3,5 godziny.

Dzienna racja pokarmowa dla dzieci w wieku 3-6 lat wynosi:

Mleko w tym produkty mleczne przeliczone na ilość mleka

Itp. 750 ml

Mięso, drób, ryby

1 raz dziennie (5-6 razy w tyg. lub codziennie)

Warzywa i owoce

2 razy dziennie

Masło

Itp. 2-3 łyżeczek dziennie

Olej roślinny

Itp. 1-2 łyżeczek dziennie

Chleb gruboziarnisty

2-3 razy dziennie dla uzupełnienia i pokrycia części potrzeb energetycznych

Kasza, makarony itp..

1 raz dziennie

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

W racjonalnym żywieniu nie można zapominać również o spożyciu odpowiedniej ilości wody, gdyż niedobór płynów może prowadzić do odwodnienia organizmu, co ma wpływ na powstawanie różnych chorób układu moczowego. W ciągu dnia dzieci i młodzież powinny spożyć od 1,5 do 2 l płynu (do tych płynów wlicza się również wodę zawartą w różnych produktach i potrawach).

Obecnie uważa się, że w żywieniu należy dążyć do:

Ø          wzrostu spożywania tłuszczów roślinnych, a obniżenia spożycia tłuszczów zwierzęcych,

Ø          umiarkowanego spożycia mięsa „czerwonego”(wołowiny, wieprzowiny) i jego produktów,

Ø          wzrostu spożycia mięsa drobiowego,

Ø          wzrost spożycia ryb i jego przetworów,

Ø          umiarkowanego spożycia jaj,

Ø          umiarkowanego spożycia cukru i słodyczy,

Ø          obniżenia spożycia soli kuchennej,

Ø          wzrostu spożycia warzyw, owoców i rożnego rodzaju orzechów,

Ø          wzrostu spożycia produktów zbożowych i ziemniaków,

Ø          spożywania produktów bogatych w błonnik (mąka razowa, płatki owsiane, kasza gryczana, kasza jęczmienna, chleb razowy, brukselka, pietruszka, fasolka szparagowa, groszek zielony, buraczki czerwone, kapusta, seler, marchewka, porzeczki, maliny, jagody, agrest, jabłka).

Posiłki dla dzieci powinny być:

Ø             urozmaicone,

Ø             niezbyt obfite,

Ø             o wysokiej wartości odżywczej,

Ø             świeżo przyrządzone,

Ø             podawane regularnie,

Ø             atrakcyjne pod względem wyglądu, smaku i kolorystyki.

Jeżeli chodzi o techniki sporządzania posiłków, głównie należy bazować na gotowaniu i pieczeniu, a rzadziej stosować smażenie i duszenie, ponieważ potrawy sporządzone tymi technikami zawierają większą ilość tłuszczu i są ciężej strawne.

Bardzo ważna jest również sezonowość, którą należy rozumieć jako uwzględnianie w jadłospisie warzyw i owoców, które są dostępne w danej porze roku (truskawki, porzeczki, jagody, maliny, wiśnie, czereśnie, zielona sałata, szczypiorek, koperek itp.).

W żywieniu dzieci należy unikać potraw bardzo słonych, kwaśnych i słodkich. Z dużym umiarem należy stosować rośliny strączkowe i kapustę, ponieważ są ciężkostrawne i wzdymające.

Należy unikać ostrych przypraw, a zastępować je aromatycznymi warzywami (seler, pietruszka, koperek, szczypiorek).

Podawanie dzieciom mocnej herbaty lub kawy naturalnej jest również niewskazane. Niedopuszczalne są i powinny być całkowicie usunięte produkty i napoje nawet z małą ilością alkoholu.

Na apetyt dziecka ujemnie działają słodycze, dlatego ich ilość w żywieniu dzieci powinna być kontrolowana. Nie należy więc słodzić każdej potrawy i dawać cukierków przed głównym posiłkiem. Niekontrolowane spożycie słodyczy przez dzieci może również doprowadzić do próchnicy zębów.

Przy spożywaniu posiłków nie wolno również zapominać o miłej, spokojnej atmosferze, estetyce i wystroju miejsca, w którym się to odbywa.

 

 

 

Przedszkole Publiczne w Wojniczu oferuje swoim wychowankom trzy posiłki dziennie, które są uwarunkowane czasem pobytu dziecka w przedszkolu.

Racje pokarmowe realizowane są w ok. 70% całodziennej racji pokarmowej rozłożonej na trzy posiłki: śniadanie, obiad i podwieczorek.

Jadłospisy w naszym przedszkolu układane są zgodnie z zasadami prawidłowego żywienia dzieci, ustalonymi przez Instytut Żywności i Żywienia.

ŚNIADANIE:

zawiera mleko z dodatkiem produktów zbożowych; pieczywo mieszane, masło, wędliny, sery, jaja, różnorodne pasty, warzywa.

OBIAD:

zupa z dużą ilością jarzyn, natki - nadającej charakterystyczny smak i smak uzależniony od przewagi danego produktu;

drugie danie: produkty białkowe jak mięso, ryby, jaja, ser. Produkty objętościowe to ziemniaki, kasze, kluski. Niezbędne dodatki warzyw w postaci surówek.obowiązkowo kompot owocowy (w zimie z mieszanki owoców mrożonych).

PODWIECZOREK:

* jest najczęściej posiłkiem tzw. do ręki: ciasteczka, biszkopty, ciasto pieczone, koktajle, kisiele, budynie, galaretki, świeże owoce, jogurty, deserki mleczne.

W ramach naszej strony stosujemy pliki cookies by umożliwić Ci wygodne korzystanie z serwisu. Jeśli nie zmienisz ustawień dotyczących cookies w Twojej przeglądarce, będą one umieszczane na Twoim komputerze. W każdej chwili możesz zmienić swoje ustawienia Dowiedz sie wiecej o plikach cookiesPolityka prywatnosci.

Akceptuje pliki cookies z tej strony.

EU Cookie Directive Module Information